Van primeurs moet je het hebben als website en daarom zijn wij de eerste die een formidabele geluidskaart van Auzentech mogen testen. De Auzentech Bravura 7.1 is een geluidskaart die, aldus Auzentech zelf, niet alleen de enthousiaste gamer maar ook ware geluidsfanaat die veel naar muziek luistert en veel films kijkt versteld kan doen staan.


Over de Auzentech Bravura 7.1
De Bravura 7.1 behoort tot het topsegment als het gaat om geluidskaarten en dat wordt alleen maar benadrukt door de aanwezigheid van Creative's X-Fi technologie. De eerdere geluidskaarten van Auzentech staan namelijk bekend om hun sublieme geluidskwaliteit en Creative is geliefd onder gamers. Een win-win situatie dus.


De geluidskaart heeft een PCI-E 1x aansluiting, wat hem ideaal maakt voor het gebruik in een HTPC waarbij overige PCI(-E) sloten vaak bezet zullen zijn door andere hardware. Om de HTPC gebruikers nog verder te verwennen is ook ondersteuning voor zowel DTS (vanaf Q2 2010) als Dolby True HD toegevoegd. De Bravura 7.1 ondersteunt 24-bits 96Khz in acht kanalen (7.1 playback); in stereo (koptelefoon) ondersteunt hij 24-bits 192Khz sampling.

In een notendop heeft de Auzentech Bravura 7.1 de volgende specificaties:

• Creative X-Fi native PCI Express audio processor
• Supports 7.1 channel playback up to 24-bit/96kHz for Speakers outputs
• Supports stereo playback up to 24-bit/192kHz with 120dB DAC for Headphone output
• All output OPAMPs (x5) are replaceable by end-user
• Exclusive Hi-fi headphone amplifier for professional headphones with 1/4" phone jack
• Stereo/Balanced mode microphone pre-amplifier for professional microphones
• Premium quality audio including WIMA MKP, Nichicon ES and conductive polymer capacitors.
• I/O Mode Control, Pointing Ground Design™, X-Balance Power Generation System
• Optical/Coaxial combo connector for S/PDIF output
• Intel HD Audio 10-1 pin front panel connector
• DTS Neo-PC and DTS Interactive for Windows™ 7, Vista, and XP


De Bravura 7.1 beschikt over vier vervangbare OPAMPs voor alle line out/speaker out kanalen die je, mocht het nodig zijn of dat graag zou willen, kan vervangen naar keuze. Voor de koptelefoon output gebruikt Auzentech de LME49720 die vooral bekend is bij DIY'ers. Voor de front, rear en side kanalen wordt de NE5532 gebruikt, een OPAMP die dé generieke audio OPAMP voorstelt. De JRG 4580 wordt gebruikt voor de subwoofer en center kanalen. Deze staat erom bekend om diepere bassen dan reguliere OPAMPs te genereren.

De hoge kwaliteit Nichon Muse ES audio condensatoren zijn voor het filteren van ongewenste frequenties en storingen die het geluid minder helder laten klinken en de lage tonen zonder vervorming laten plaatsvinden.


De Creative CA0110 chip ondersteunt EAX4. Voor wie opkijkt dat Auzentech nog geen EAX5 ondersteunt met de Bravura 7.1 hebben we een prima verklaring: Auzentech mikt met de Bravura 7.1 vooral op de doorgewinterde muziek- en filmfanaten en daar blijkt EAX4 de bovenhand te nemen. Daarbij komt nog het feit dat gaming effecten bij deze kaart via software worden gegenereerd. Meer informatie over de Creative CA0110 kan je hierrr vinden.


De Bravura beschikt over een zogenaamde I/O mode keuzeswitch die het mogelijk maakt om de geluidskaart aan te passen aan de hand van het type microfoon en speakers dat je gebruikt. Hoewel het gebruik hiervan optioneel is kan het een uitstekende oplossing zijn voor diegenen die niet lang met instellingen willen spelen maar gewoon snel van start willen kunnen gaan.

Mode 0 heeft zes vooraf geprogrammeerde profielen (settings) voor de microfoon. Zo is SET2 voor een headset microfoon en kies je voor een staande desktop microfoon het beste SET5. Mode 1 heeft vier programmeerbare profielen maar ditmaal voor de speakerset of koptelefoon. De vier profielen gaan van 'performance sound' en een professionele koptelefoon (SET1) naar 'multichannel 7.1 movie' en multimedia koptelefoon (SET4). In de handleiding van de Bravura is tenslotte getoond in hoeverre de profielen van elkaar verschillen.

<sup>Profielen voor de microfoon:
SET1. Normal
SET2. Headset microphone
SET3. Stereo Pin Microphone
SET4. Balanced Dynamic Microphone
SET5. Desktop Standing Microphone
SET6. Multimedia Pin microphone

Profielen voor de speakers of koptelefoon:
SET 1: Performance sound (1) and Professional headphone (1)
SET 2: Comport sound (2) and Multimedia headphone (2)
SET 3: Comport sound (2) and Earphone (3)
SET 4: Multichannel Movie (3) and Hi-Fi headphone (4)</sup>


De Bravura 7.1 is uitgerust met maar liefst vier 3,5mm jack connectors voor de 7.1 interface, een connector voor zowel de coaxiale als digitale optische audio uitgang voor bijv. een versterker, een 1/4" connector voor professionele koptelefoons en een audio ingang voor o.a. MP3-spelers of een microfoon. De digitale optische audio uitgang ondersteunt overigens HDMI, een waar genot voor filmliefhebbers.

Software drivers
De benodigde drivers voor de Bravura 7.1 worden op een cd-rom meegeleverd. Alhoewel het uiterlijk van het controlepaneel niet op dat van andere X-Fi producten lijkt zijn er toch een heleboel gelijkwaardige functies. Zo heeft de meeste software van X-Fi kaarten een soort van driedubbel controlepaneel; één voor elke soort instelling (game-mode, entertainment-mode, audiocreatie-mode) waarbij er een uniek (in layout en functies) controlepaneel tevoorschijn komt. De Auzentech Bravura beschikt echter alleen over de 'entertainment-mode'.


De entertainment-mode is opgebouwd rondom zeven gecategoriseerde instellingenpanelen die je kan aanpassen. De instellingenpanelen zijn bij de andere X-Fi controlepanelen ook terug te vinden, al dan wel hier en daar verspreid over die driedubbele controlepanelen. Features zoals een grafische equalizer, X-Fi Crystalizer, X-Fi CMSS3D, SVM en EAX zijn gemakkelijk toegankelijk.

Vooral de X-Fi CMSS3D is erg interessant, aangezien het hiermee mogelijk is om reguliere stereo-bestanden (zoals mp3-bestanden) softwarematig om te zetten en af te spelen alsof het een 5.1 surround-sound geluidsbestand is.

De X-Fi Crystalizer claimt de muzikale dynamiek te verbeteren door zogenaamde percussiegeluiden (slagwerk) en muziekovergangen te benadrukken. Wat het ook mag betekenen...

SMV, oftewel Smart Volume Management minimaliseert grote volumeverschillen tussen luide en zachte stukken muziek om het luisteren aangenamer te maken.


De driver die op de cd-rom wordt meegeleverd werkt overigens op Windows XP als Windows Vista en het gebruik van een 32-bit of 64-bit besturingssysteem is niet van belang. De nog komende DTS-connect driver werkt echter alleen op Windows Vista . Wanneer je Windows XP gebruikt dan is de koptelefoon uitgang gelimiteerd op 24-bit/96kHz in plaats van 24-bit/192kHz bij Windows Vista.

Benchmark: Right Mark Audio Analyzer
We hebben van tevoren lang moeten brainstormen hoe we precies de prestaties van de geluidskaart zouden meten. Uiteindelijk is de keuze gevallen op Right Mark Audio Analyzer (RMAA), een veelgebruikte benchmark onder muziekfanaten. Als speakers gebruiken we enerzijds de Creative Gigaworks T40 set en anderzijds de befaamde Z-5500 set van Logitech voor een selectieve luistertest.

Frequency response

Onderstaande grafiek toont de verschillende output kanalen van de Bravura. Des te stabieler de grafiek, des te neutraler de frequenties, en dat betekent minder interferentie op een bepaalde frequentie. De Bravura 7.1 heeft extreem weinig last van interferentie en de frequentierespons blijft tot op 20KHz ongewijzigd. Een normale afwijking tussen de 25KHz en 40KHz blijft de Bravura 7.1 houden.


Noise level

De noise level test toont de hoeveelheid ruis aan die zich op verschillende output kanalen bevindt. Hoewel zogenaamde ruis nooit helemaal te vermijden is, tenzij er gebruik van supergeleiders zou worden gemaakt, blijkt de Bravura 7.1 extreem weinig last van het fenomeen te hebben. Hoewel de ruis op de Line-In hoger is dan bij andere kanalen, is hier in de praktijk in combinatie met een microfoon weinig van te merken, vooral als de microfoon uitgerust is met 'noise reduction'.


THD + Noise @ -3 dB FS

Onderstaande grafiek geeft een indruk van de THD, oftewel totale harmonische vervorming, en de ruis die aanwezig is op de verschillende ouput kanalen van de Bravura. De combinatie van THD en ruis (noise) kan ervoor zorgen dat bepaalde opnames van instrumenten vervormd worden waardoor deze bij het opnieuw afspelen compleet anders zullen klinken wanneer bepaalde frequenties en tonen bereikt worden. Om dit te vermijden moeten de schommelingen zo klein mogelijk gehouden worden en het is duidelijk te zien dat de schommelingen zich bij de Bravura beperken tot slechts een enkele vervorming.


Intermodulation distortion

Intermodulatie vervorming houdt in dat meerdere signalen worden gemengd door 'verborgen' verbindingen (schakels) op de geluidskaart. Deze vervormingen produceren minimalistische boventonen die niet gewenst zijn en hierdoor kleinere hoge geluiden maken tijdens het afspelen. De Bravura komt over het algemeen goed uit deze test maar bij een frequentiebereik van 40Hz tot 80Hz treedt er een hoorbare vervorming op. Dergelijke lage tonen zorgen echter wel vaker voor bovenstaande vervormingen, vooral als de geluidsbron niet even goed (lees: scherp) is en wanneer lage tonen niet kunnen worden afgespeeld zoals het moet.


Benchmark: Selectieve luistertest
Om toch een indruk van de Bravura te geven aan diegenen die bovenstaande benchmarks wat te ver in de techniek vinden gaan is er een selectieve luistertest uitgevoerd. Selectief omdat dit onze eigen interpretatie is van de kracht en de finesse die de Bravura heeft en deze moeilijk uit te drukken zijn in kengetallen.

Games

De Bravura heeft bij het werken met games zowel te kampen met een voordeel als een nadeel. De Bravura is één van de weinige, zoniet enige, geluidskaart die zowel een digitale output heeft als gebruik maakt van de X-Fi technieken. Waarom Creative dit zelf niet doet is voor ons een raadsel, maar dat maakt ons des te meer tevreden over het feit dat Auzentech dit wel doet. De Bravura ondersteunt echter geen EAX5 maar een wat verouderde EAX4 omdat deze vooral in muziek en films beter uit de voeten komt.

De geluidseffecten die de Bravura dan ook tot stand brengt in spellen zoals Bioshock 2 en de wat oudere The Elder Scrolls IV: Oblivion zijn werkelijk waar een vooruitgang tegenover de reguliere Creative geluidskaarten. De indruk die Oblivion ons nalaat door de geluiden van vogels, watervallen en kampvuren is enorm gestegen door de zuiverheid hiervan. De soundtrack met lichte klanken weerspiegelt ook perfect de finesse waar de Bravura over beschikt.

Ontploffingen, shotguns die worden afgevuurd en vallende brokstukken in Bioshock 2 klinken daarentegen wat flets. Flets is hierbij wellicht een verkeerde woordkeuze want in vergelijking met menig onboard videokaart is de vooruitgang nog enorm te noemen, alleen niet zo groot als de indruk waarmee de Bravura ons achterliet met Oblivion.

Muziek en films

De Bravura 7.1. van Auzentech moet het toch echt hebben van geluiden die tot stand komen in muziektracks en films. Bij muziek, en dan hebben we het over echte muziek waarbij veel muziekinstrumenten worden gebruik, blinkt de Bravura uit in zijn opmerkelijkheid. Opmerkelijkheid omdat werkelijk waar elke klank, hoe klein die ook moge zijn, ineens opvalt tussen schreeuwende trompetten of razende drums.

De ondersteuning van EAX4 schijnt voor veel filmliefhebbers die via de computer films kijken de voornaamste reden te zijn om van films te smullen. Waar onze technische kennis helaas niet zover gaat dat we kunnen uitleggen waarom, kunnen we wel meedelen dat we de gedachtegang kunnen onderbouwen. In films zoals Cloverfield of I am legend, waarin geluiden erg belangrijk zijn, zorgt de Bravura voor haarscherpe klanken wanneer nodig en voor indrukwekkende effecten gevoerd met een krachtige constante lage toon die de sensatie vervolledigt.

Conclusie
De Bravura van Auzentech blijkt een enorm goede geluidskaart te zijn die menig concurrent in de schaduw laat. De Bravura heeft weinig moeite met de verschillende tests van Right Mark Audio Analyzer en de resultaten zijn daarom ook vrij indrukwekkend. De Bravura beschikt over een uitstekende geluidskwaliteit en produceert kristalheldere en krachtig onderbouwde geluidseffecten.

De gebruikte componenten op de Bravura maken duidelijk dat Auzentech niet minder dan het beste accepteert binnen een redelijke prijsmarge. De vervangbare OPAMPs, verschillende audio settings, DTS, EAX4 en verschillende X-Fi effecten maken de Bravura een waar genot voor de geluidsfanaten. Ook gamers zullen niet teleurgesteld zijn over de Bravura al zijn er voor de centen die je hiervoor moet neertellen betere keuzes te maken zoals de X-Fi Forte of de Asus Xonar.



Pluspunten:
+ Vervangbare OPAMPs voor alle kanalen
+ Aparte voorversterker voor koptelefoon
+ Kristalheldere geluidseffecten
+ EAX4 & DTS voor film- en muziekfanaten
+ Output voor professionele koptelefoon en normale koptelefoon

Minpunten:
- Fletse lage tonen bij sommige games
- Weinig variatie aan instellingen in het X-Fi controlepaneel